Posts

Showing posts from November, 2026

Telekaðalar eru ein trygdarspurningur fyri Føroyar

Image
Sjókaðalar binda heimin saman. Mynd: Picryl. “Russisk skip fiska minni – men eru fleiri dagar í føroyskum sjógvi” ljóðaði ein yvirskrift í farnu viku . Sonevnt “hybridkríggj” fyllir alsamt meiri um okkara leiðir, og tað er nakað vit mugu vera nógv meiri varug við enn higartil.  Skuldi eitt triða heimskríggj ella eitt stórt norðuratlantiskt kríggj brostið á, hava Føroyar ein stóran trupulleika. Tá verður trupult at fáa samfelagshjólini at mala víðari, tí Føroyar eru í dag integreraðar við umheimin á flest øllum økjum og kunnu stórt sæð ikki virka uttan innflutning. Stórur partur av okkara orku er framvegis olja, mesti maturin er innfluttur, og føroyski búskapurin er sum heild bygdur á tilfars- og vøruflutning úr útlondum til Føroya. Næstan øll okkara vælferð er innflutt. Uttan okkara sterku sambond við umheimin, vórðu vit flutt aftur í ikki bara 20. øld, men heilt aftur í 19, øld, og vit vóru millum fátækastu samfeløg í heiminum. Soleiðis er globaliseringin eitt tvíeggjað svørð: ho...

Alrasálnadagur - forfedranna høgtíð

Image
Í Mexico og øðrum latínamerikonskum londum gera tey nógv burtur úr Alrasálnadegi - Día de los muertos. Tey pynta kirkjugarðarnar, ganga maskugongu, syngja og spæla. Mynd: Picryl. Beinagrindin hongur í glugganum, ein flogmús hongur í hurðini, ein kertuskøltur stendur í gluggakarminum… á trappuni stendur ein lanterna og lýsir í myrkrinum. Einki skorið grasker hesaferð, tó... Skrivi hesar linjur á halgidegnum “Halloween”. Halloween, spyrja summi, er tað ikki bara fjant og fjas? Hvussu er slíkur devulsskapur á nakran hátt heilagur? Sá ein dana brokka seg, um at Halloween minti seg um Donald Trump - kanska hugsaði hon um appilsingulu graskersandlitini? (Í USA eru fólk, ið skera sonevnd "trumpkins" - trump-pumpkins). Ein viðmerkjari segði soleiðis: " Endnu en lejlighed til at sælge plastic-lortepynt og æde dårligt slik." Ikki heilt ósamdur. Í 2022 skrivaði eg lesarabrævið “Burðardygg Halloween” , har eg eftirlýsti eina minni handisgjørda høgtíð. Ímeðan handilsligi partu...